Uzel Türkiye'nin belki de en eski sanayi şirketi... Geçtiğimiz aylarda aile kavgaları nedeniyle gündeme geldi. Aslında Uzel'in gerçek yapısı ile mahkemelik olan Uzel Holding'in ilgisi yoktu. Ancak olay tüm Uzel'i kapsar bir şekilde yansıdı kamuoyuna... Oysa aile kavgalarının dışında bir dünya devi Uzel var ortada... Uzel'in başında bulunan isim Önder Uzel. Kendisini beşinci kuşak olarak tanımlıyor. Genç dinamik ve mütevazı biri olduğu belli olan Önder Uzel sorularımıza şu cevapları veriyor...

HEDEF DÜNYADA 5'İNCİLİK

nUzel traktör ya da tarım makinaları alanında hangi noktada yer alıyor pazarda? Türkiye'nin yıllık traktör satışı 35-40 bin arasında değişir. Zaman zaman bu rakam 55-60 binlere çıkıyor. TraktördeTürkiye önemli bir pazar. Hiç bir tarım makineleri üreticisinin vazgeçemeyeceği büyüklükte bir pazar Türkiye... Şu an satışlar 35-40 binlerde. Bu sene geçen seneye göre yüzde 20 civarında bir düşüş var. Ama buna beygir gücüyle birlikte bakmak lazım. Türkiye pazarının yüzde 35-40'ını biz, 35-40'ını da Türk Traktör karşılıyor. Pazarda 26 tane oyuncu var. Çinli'sinden ABD'lisine kadar herkes var. nPeki Uzel dünyada hangi noktada? Uzel uluslararası bir şirket. Biz şu an traktör üretiminde dünyada 8'inci firmayız. Amacımız ilk 5'e girmek. ABD'ye traktör satmak önemli bir iş. Bildiğim kadarıyla böyle ağır sanayi mamulü olarak Türkiye'den ABD'ye giden çok fazla mamul yok. Bizim Uzel Corporation şirketimizin merkezi aslında Hollanda. Hindistan'da, Avrupa'da, Almanya'da, Polonya'da da fabrikalarımız var. Sadece fabrika da değil, Çin'de, ABD'de ofisimiz var.

ÇOK İYİ TANINIYORUZ

n Dünyada 8'inci büyük firma olduğunuza göre, en az Türkiye kadar yurtdışında tanınıyor olmalısınız. Evet. Uzel özellikle Almanya'da Türkiye'den daha çok tanınıyor. Polonya'da, Hırvatistan'da bizi tanımayan yok. Hollanda merkezimiz olsa bile Türk şirketiyiz. Kuzey Amerika'da traktör satışında etkili olmaya çalışıyoruz. Çok zor bir pazar, tam bir savaş alanı gibi. Bizim iki tane uluslararası markamız var. Almanya'daki markamız Holder ve Uzel. Holder'i daha üst marka olarak yerleştiriyoruz.

TRAKTÖR TARIMDAKİ GELİŞMEYİ GÖSTERİR

Tarım makineleri dünyada 7-8 yılda bir iniş çıkış geçiren bir endüstri. Bunun sebebi de malum gıda fiyatlarının dünyada belli bir süre çıktıktan sonra belli bir süre düşüşe geçmesi. Bu dalgalanmayı tarıma hizmet eden bütün sektörler yaşar. Traktör Türkiye'de ve dünyada tarıma hizmet eden sektörlerin en can alıcı ürünü olduğu için çok önemli bir istatistik olarak görülür. Tarımdaki gelişme traktör satışlarıyla ölçülüyor. Tarım demek gelecek demek ve enerji demek. Avrupa'daki çiftçi enerji üreten bir toplum haline getirilmeye çalışılıyor. Tarım çok gerilerde kalmış bir sektör olmaktan çok önemli bir sektör halini almış durumda.

FAYTON URETiMiNDEN DUNYA OYUNCULUGUNA

Uzel'in başarı öyküsünü anlatan Önder Uzel, şu noktaların altını çizdi:

Uzel'in ticari hayatı 1864'te Osmanlı şehri olan, Ruscuk'ta (bugünkü Romanya ve Bulgaristan sınırı) fayton yapımı ile başlar. Üretilen faytonlar saray da dahil olmak tüm Osmanlı'da yaygın olarak kullanılır.

1940'ta işletme İstanbul'a taşınarak ulusal bir kuruluş haline gelir. Türkiye'deki belki en eski endüstriyel şirketiz.

1992'den itibaren yönetimi elimde tutuyorum. Babam 1998'de vefat etti. Ben 5'inci jenerasyonum.

1995'te traktörde dünya oyuncusu olabileceğimize karar verdik ve traktörde büyüdük.

2001'de Avrupa'ya açılmanın ilk adımı olarak Alman parça distribütörü Lange GmbH'yi satın aldık.

2005'te globalleşmenin gereği olarak Hollandalı ortağımızla yaptığımız anlaşma gereği Uzel Grubu'nun merkezini Hollanda'ya taşıdık.

HER YIL YÜZDE 25 BÜYÜYORUZ

Uzel Tarım Makinaları, geçen yıl toplam 327 milyon euro satış gelirleri ile yüzde 34 pazar payına ulaştı. Geçen yıl Türkiye'de satılan 41 bin traktörün, 15 bin 391 adedini biz sattık. Geçen sene 640 milyon dolar ciro yaptık.

Uzel yılda yüzde 20-25 büyüyor.

Uzel Corporation, 5 kıtada 800'den fazla operasyon noktası ile hizmet veriyor.

Rusya ve etrafındaki ülkeler, Çin ve Hindistan ile ilgili çok önemli planlarımız var. Çin çok önemli bir pazar bizim için, hem iç pazar için hem Kuzey Amerika pazarına hizmet edebilmemiz için önemli.

HiSSEDARLIKLA YONETiCiLiK FARKLI ŞEYLER

Annem ve kardeşlerimle yaşadığımız miras sorunu, Uzel Holding diye adlandırdığımız şirketimizde. Uzel Corperation ile alakası yok. Uzel Corperation, Uzel Holding'in yüzde 50 hissedarı. Aile olduğumuz için biraz üzücü olaylar. İnsanlar ortaklarıyla problem yaşayabilir. Hele de jenerasyonlar değişince, görüşler değişiyor, hedefler farklılaşıyor, ideolojiler değişiyor. Bence üzücü olan mahkemeye taşınmış olması. Bizim aile normalde böyle şeyler kesinlikle yapmaz. Mutlaka akıllarına giren birileri vardır. Her şirketin kendi düşüncesi, kendi parası, kendi cebi, kendi kararları, kendi hayatı vardır. Hiçbir zaman şahısla aynıymış gibi tutulmaz, istediği kadar ortak, istediği kadar sahibi olsun. Yöneticilik ile şirketin hissedarlığı arasında kesin bir çizgi olması gerekiyor.