Merkez Bankası'nın ağustos 2006'dan bu yana sabit tuttuğu faizleri beklenmedik biçimde yüzde 0,25 oranında aşağı çekmesinde IMF'nin etkili olduğu iddia edildi. İddiayı ortaya atan eski bir Hazine bürokratı. Aktif görevde bulunduğu dönemde IMF ile onlarca toplantıya katılan eski bürokrat, tanışma toplantısı için Türkiye'ye gelen IMF heyetinin Merkez Bankası'na faiz indirimi tavsiyesinde bulunmuş olabileceğini, Merkez'in de bu tavsiyeden güç alarak herkesi şaşırtan kararını vermiş olabileceğini söyledi.

BASKILARA DAYANAMADI

Bütün baskılara rağmen faizi yüzde 17.50'nin altına çekmemekte ısrarcı tutumunu sürdüren Merkez Bankası'nın aldığı sürpriz indirim kararı hala tartışılıyor. Faiz indiriminin, yeni kabinenin oluşması ve Sanayi Bakanı Zafer Çağlayan'ın Merkez'e yönelik açıklamalarının arkasından gelmesi, Merkez Bankası'nın "bağımsızlık" tartışmalarını yeniden gündeme getirdi. Merkez'in, baskılara daha fazla direnemediği için indirime gittiği yorumları da yapılıyor. Buna karşılık, en çarpıcı iddia hem Merkez hem de IMF'yi yakından tanıyan eski bürokratlardan geldi. Son kararı değerlendiren eski bir bürokrat, şu yorumu yaptı:

IMF GELDİ FAİZ DÜŞTÜ

"IMF hiçbir zaman görüşme, tanışma gibi toplantılar da dahil çantasında rapor olmaksızın Türkiye'ye gelmez. IMF Merkez'i Çarşamba günü ziyaret etti, faiz kararı perşembe açıklandı. Bu son gelişlerinde faize ilişkin görüşlerinin de yar aldığı bir rapor sunduklarına kuşku yok. Bu raporda dünyadaki global dalgalanmaya rağmen TL'nin değerli kalmasının faiz indirimini kaçınılmaz hale getirdiği ifade edilmiş, Merkez de bu öneriyi yerinde bulmuş olabilir. Merkez Bankası, faiz indirim fırsatını bundan önce birkaç kez kaçırmıştı. Bu sefer, IMF'den de gelen olumlu havadan cesaret alarak indirim kararını aldı. IMF'nin Merkez Bankası'na faiz baskısı yapması söz konusu olamaz. Ancak, yaptığı yorumla Merkez'in karar sürecini hızlandırdığını düşünüyoruz."

İNDİRİMİN ARKASI GELİR

Merkez'in faiz indiriminin piyasaya etkisi dün merakla izlendi. Faizin indiği ilk gün açılan piyasada Hazine iç borçlanma senetlerinden gösterge niteliğindeki 6 Mayıs 2009 vadeli kağıdın bileşik faizi yüzde 18.16'dan yüzde 17.60'a geriledi. Borsa da faiz indirimini olumlu karşıladı. Dolar ise, indirime rağmen TL karşısında değer yitirmeye devam etti. İlk etkiyi değerlendiren uzmanlar, "Faiz indirimine rağmen TL'nin güçlü olması, hala faiz indirilecek bir yer olduğunu, Türkiye'de reel faizin çok yüksek olduğunu gösteriyor. Merkez bundan sonraki toplantılarında yine bu tarz minik indirimleri sürdürecektir" yorumunu yaptılar.

Erdoğan SÜZER ANKARA