ÜNİVERSİTELERDE başörtüsüne vize veren Anayasa değişikliği teklifi, Meclis Anayasa Komisyonu'nda kabul edildi. Çok gergin geçen ve hakarete varan sözlerin duyulduğu komisyonda, kadın milletvekilleri de atıştı.
Teklif, Anayasa'nın 10 ve 42. maddelerinde değişiklik öngörüyordu. Yürürlük maddesiyle birlikte 3 madde olan teklifin görüşmeleri tam 11 saat sürdü. CHP ve DSP'nin muhalefet ettiği teklif, 4 ret oyuna karşılık 17 'Evet' oyuyla kabul edildi. Teklif, önümüzdeki hafta Çarşamba günü Genel Kurul'da oylanacak. Anayasa değişikliği olduğundan, ikinci tur oylama da 48 saat geçtikten sonra 9 Şubat Cumartesi günü yapılacak.
CHP ve DSP'nin sert tepki gösterdiği komisyonda, laiklik uyarılarıyla hak ve özgürlük söylemleri birbirine karıştı. Türbana, ilk vize adresi olan komisyonun ardından, gözler çarşamba günü Genel Kurul'da yapılacak ilk tur oylamaya çevrildi. Ancak, tartışmaların toplumdaki tansiyonu giderek yükseltmesi, benzer gerginliklerin ikinci dönemin başlamasıyla üniversitelere de yansıyabileceği endişelerini beraberinde getirdi. Meclis'te yasalaşsa bile başvuru durumunda son sözü Anayasa Mahkemesi'nin söyleyecek olması da, "Ya bunca tartışma yaşandıktan ve ülke gerildikten sonra sonra düzenlemeler rafa kalkarsa ne olacak?" sorularını beraberinde getirdi.
Önce yer sonra usul tartışması
Komisyonda önce yer kavgası çıktı. Komisyon Başkanı Burhan Kuzu'ya, "Komisyon üyesi olmayan vekilleri kaldırın" talebi geldi. CHP'liler de, daha geniş salona geçilmesini önerdi. Kuzu, bu öneriye sıcak bakmayınca, Tunceli Bağımsız Milletvekili Kamer Genç'in eleştirisiyle karşılaştı. Bunun üzerine Kuzu, "Siz komisyon üyesi değilsiniz, masada oturuyorsunuz" dedi. Genç de, "Milletvekiliyim, gel beni kaldır kaldırabiliyorsan" yanıtını verdi.
Yer kavgasını usül tartışması izledi. CHP Kırklareli Milletvekili Turgut Dibek, teklifin, Anayasa'nın değiştirilemeyecek nitelikteki 2. maddesine aykırı olduğunu hatırlatarak, komisyonda görüşülemeyeceğini, aslen Meclis Başkanlığı'nın bile kabul etmemesi gerektiğini vurguladı. Ancak Dibek'in bu yöndeki önergesi, tartışmalar arasında 5'e karşı 16 oyla reddedildi.
AKP ve MHP savundu
Komisyonda AKP Grup Başkanvekili Sadullah Ergin ile MHP Konya Milletvekili Faruk Bal, değişiklik teklifini savundu.
Sert muhalefet
CHP Manisa Milletvekili Şahin Mengü, "Laik Cumhuriyet kanla ve gözyaşıyla kuruldu. Bu parlamento, bu devletin temel kuruluş felsefesi ve dinamiği olan laikliği yok kabul edemez. Lütfen, bu Anayasa değişikliği teklifinden vazgeçin. Bu, ülkeyi bölecek ve çatışmaya sürükleyecek" uyarısında bulundu.
"Kira Kanunu da gelse..."
Başbakan Yardımcısı Cemil Çiçek ise Anayasa'nın değişmez maddelerine yönelik bir teklifin söz konusu olamayacağını ve böyle bir teklifin de işleme konulamayacağını hatırlatarak, "Her gündeme gelen konuda mutlaka bir bağlantıyı zorlayarak da bulursunuz. O zaman burada hiçbir Anayasa değişikliği görüşülemez" dedi. CHP'li milletvekillerinin itirazı üzerine de Çiçek, "Kira Kanunu gelse buraya, oradan Anayasa'nın 2. maddesine bir çıkış yolu bulabiliriz. Niye? Devletin Anayasal düzenini yıkmaya çalışanlara kiralama imkanı verilemez diye" ifadesini kullandı.
"Bilmiyor ki konuşsun" kavgası
Burhan Kuzu'nun, "Ömrümüzü bu konuya verdik ama fazla konuşmayacağım" demesi üzerine, Kamer Genç'in, "Anayasayı bilmiyor ki konuşsun" diye laf atması da gülüşmelere yol açtı. İkili arasında hakarete varan tartışma yaşandı.
CHP'li kadın vekillerin tepkisi
Toplantıda CHP'li kadın vekillerin sert muhalefeti de dikkat çekti. Necla Arat, "Türban takan bayanlar, eşitlik değil, farklılık mücadelesi yapıyor. Şeriat devleti için bu insanlardan mücadele etmeleri isteniyor" iddiasında bulunurken, Nur Serter, "Din devleti için, şeriat düzeni için el kaldırıyorsunuz: Kaldırdığınız her parmakla tetiğe basan olacaksınız" dedi. Canan Arıtman ise "Laik Cumhuriyet için namusunuz ve şerefiniz üzerine yemin ettiniz. Kimin namuslu, kimin şerefli olduğunu göreceğiz" ifadesini kullandı.
"Vay yavrum vay..."
Teklifin tümü üzerindeki görüşmelerin son bölümünde Başkan Kuzu ile CHP'li Atilla Kart arasında da "Vay yavrum vaay" , "Despot musun" sözlerinin havada uçuştuğu tartışma çıktı.
Hakkı KURBAN / ANKARA
