Başbakanlık GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığınca hazırlanan " GAP'ta son durum" raporundan derlenen bilgilere göre, nüfus ve coğrafi alan bakımından Türkiye'nin yüzde 10'unu kapsayan bir alanda uygulanan GAP, ilk başlarda bölgenin su ve toprak kaynaklarının geliştirilmesine dayanan bir program olarak ele alındı.

ENTEGRE BİR PROJEYE DÖNÜŞTÜ

Bu kapsamda Fırat ve Dicle nehir havzalarında sulama ve hidroelektrik enerji üretimine yönelik 13 proje paketinin toplamı olarak planlanan projeyle 22 baraj, 19 hidroelektrik santralı ve 1,82 milyon hektar alanda sulama şebekesi yapımı öngörüldü. 1989 yılında GAP Master Planının hazırlanmasıyla tarım, sanayi, ulaştırma, eğitim, sağlık kırsal ve kentsel kalkınma, altyapı yatırımlarını da içine alan GAP, entegre bir bölgesel kalkınma projesine dönüştürüldü.

3.8 MİLYON KİŞİYE İSTİHDAM

Sahip olduğu kaynakların değerlendirilmesiyle, yörede yaşayan insanların gelir düzeyi ve yaşam kalitesinin yükseltilmesi, bölgeler arası farklılıkların giderilmesi ve ulusal düzeyde ekonomik gelişmenin sağlanmasının amaçlandığı proje için 2007 yılının sonuna kadar toplam 25,6 milyar dolar tutarında harcama yapıldı. Projenin tamamlanmasıyla 1,82 milyon hektar tarım arazisinin sulanması, yılda 27 milyar kilovat saat elektrik üretimi, kişi başı gelirde yüzde 209 artış ve 3.8 milyon kişiye istihdam olanağı sağlanması hedefleniyor.

Kişi başı katma değer 900 dolar

GAP Bölgesi'nde 2008 yılının ocak ayı itibariyle 272 bin 972 hektar tarım arazisi sulamaya açılırken, 99 bin 518 hektar alanda halen sulama şebekesi inşaatıyla ilgili çalışmalar devam ediyor. Sulama yatırımlarının fiziki gerçekleşmesinin yüzde 16 civarında kaydedildiği GAP'ta, 1995 yılından itibaren sulamanın başladığı Şanlıurfa ve Harran ovalarındaki 30 bin hektar alanda, sulama öncesi kişi başına katma değer 596 dolarken, sulama sonrası yaklaşık 900 dolara kadar yükseldi. Tarım sektöründe artan refah seviyesi projenin eksik bölümlerinin tamamlanmasıyla sanayi alanında da hissedilmeye başlandı. Mardin ve Gaziantep'te birer serbest bölgenin faaliyet gösterdiği GAP bölgesinde, 12 Organize Sanayi Bölgesi (OSB) ve 25 küçük sanayi sitesi de yöre halkına hizmet veriyor. Ayrıca 11 OSB'de yatırım programında yer alıyor. Bölgede sulu tarıma geçilmesiyle birlikte sanayi alanında önemli gelişmeler yaşandı. Söz konusu dönemde sanayi tesislerinin sayısı iki katına çıktı. 2007 yılının sonu itibariyle GAP'ta 10 kişiden fazla işçi çalıştıran işletme sayısı bin 969'u bulurken, bu iş yerlerinde toplam 87 bin 566 kişi istihdam edildi.