TOBB Başkanı Hisarcıklıoğlu, Sinop Ticaret ve Sanayi Odası
(STSO) 40. kuruluş yıldönümü kapsamında düzenlenen törene katılmak üzere
Sinop'a geldi. İlk olarak Vali Zeki Şanal'ı makamında ziyaret eden
Hisarcıklıoğlu, daha sonra Halk Eğitim Merkezi'ndeki törene katıldı. Burada
yaptığı konuşmada dünyada yaşanan küresel mali krize değinen Hisarcıklıoğlu,
dünyanın şu ana kadar yaşamadığı çok büyük bir ekonomik buhranın içinde
olduğunu kaydetti. Hisarcıklıoğlu, " Her gittiğim yerde ve her platformda
bana krizi
soruyorlar. 15 gün önce İngiltere'nin eski Başbakanı Tony Blair, yemekte benim
misafirimdi. Herkes bana soruyor, ben de ona krizi sordum. Kriz dönemini nasıl
gördüğünü sordum. İki tane tespiti oldu: Birincisi, hayatı boyunca hiç
karşılaşmadığı bir krizle karşı karşıya olduğunu söyledi. İkincisi, ABD'de
yaptığı temaslarda krizin dip noktası neresi, bu krizden nasıl çıkılacak? hiç
kimsenin bilmediğini belirtti. İşin özü bu. Şu ana kadar dünya böyle bir krizle
karşı karşıya kalmış değil" dedi.
1990'lardan sonra küreselleşmeyle beraber, dünyanın küresel ticaretin pozitif
yanlarından faydalandığını kaydeden TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu,
" İşte o zaman ekonomide sınırlar kalktı, herkes birbirinden istediği
şekilde mal alınıp satılıyordu. Bundan dolayıdır ki dünya, giderek zenginleşti.
Bunu rakamlardan görüyoruz. 1990'larda dünya ticareti sadece 3 trilyon dolar.
2006 yılı sonuna geldiğimiz zaman bu rakam 16 trilyon dolar. Yani sadece biz
büyümedik. Bütün dünya büyüdü. Dünya ticaretinden
hepimiz faydalandık. Ama şimdi, dünya ekonomisinin dörtte birine haiz olan
ABD'de çıkan bir finansal kriz bütün dünyayı etkiledi. Şimdi bana 'bizim
halimiz nedir?' diye soruyorlar. Şu anda farları kontrol etmenin zamanı. Bütün
dünya bu işten etkilenirken, ülkemizin etkilenmemi mümkün değil. Bütün dünya
ekonomilerinde daralma yaşanıyor. Bakın geçmişte dünyada sanal olmayan bir para
oluşturuldu. Para bol ve ucuz. Onun için herkes gereğinden fazla borçlanmaya
başladı. Özellikle bu ABD'de oldu. Paranın
üzerindeki köpük kalkınca, sahte bolluk patlayınca, işte o zaman gerçek dünya
ile karşı karşıya gelindi. Para gerçekten bu kadar fazla değilmiş, bol da
değilmiş. Bütün dünyada para yok. Varsa da artık çok pahalı. Düşünebiliyor
musunuz, öyle bir haldeki, 160 yıllık ABD'nin en güçlü bankalarından bir tanesi
Lehman Brothers battığı zaman 600 milyar dolar götürdü. Bu 600 milyar doları
bizle mukayese ettiğimiz zaman rakam nedir? Bizim 1 yıllık gayri safi milli
hasılamız 70 milyonluk bir ülke olarak 660 milyar
dolardır. Yani Türkiye ekonomisine eşdeğer bir banka. Bizim 2001 krizinde
başına gelenler, şimdi gelişmiş ülkelerin başında" diye konuştu.
Küresel krizin Türkiye'ye yansımasının nasıl olacağını da vurgulayan
Hisarcıklıoğlu, şunları söyledi:
" Bu bize nasıl yansıyacak? Bunun yansımalarından bir tanesi geçmişte biz
hep borçlanarak büyüdük. Şimdi bizim finans sistemimiz borcu bulacak yer
bulamıyor. Çünkü eskiden bulduğu yerlerin yarısı ortada yok. Yarısı da kendi
telaşına düşmüş. Bundan dolayı önümüzdeki dönemde bizim büyüyebilmemiz için
yatırım yapmamız lazım. Yatırım yapabilmemiz için de finans sistemiyle reel
sektörün uygun ve düzgün çalışıyor olması lazım. İkincisi Türkiye'nin maalesef
yapısal sorunu cari açığı. Cari açığın finansmanı da
bizim için çok önemli. Petrol fiyatlarının düşmesiyle beraber, enerji
girdilerinin fiyatı düşecek. Buna bağlı olarak cari açığımız aşağıya inecek.
Ama bu 50 milyar dolardan, 47 milyar dolara, 30 milyar dolara da inse, bu para
finanse edilecek. Eğer bu parayı finanse edemezsek, kriz var. Cumhuriyet ve
Osmanlı dönemi dahil Türkiye'nin hep krizleri cari açıktan kaynaklanmış."
Törende, 30 yılın üzerindeki STSO üyelerine plaket verildi. Programa Vali Zeki
Şanal, Belediye Başkanı Zeki Yılmazer, eski Ulaştırma Bakanı Yaşar Topçu,
Boyabat Belediye Başkanı Mehmet Ermiş, Sinop Ticaret ve Sanayi Odası (STSO)
Başkanı Erol Derici, AK Parti Sinop Merkez İlçe Başkanı Ahmet Ünal, bazı sivil
toplum örgütlerinin temsilcileri ile çok sayıda vatandaş katıldı.
