THY Genel Müdürü devletin resmi ajansı Anadolu Ajansı aracılığıyla sık sık pembe tablolar çizen demeçler veriyor ama gazeteciler soru sormak, bilgi almak için kendisine ulaşamıyor..
THY'de, apronda deve kesmenin de ötesinde garip şeyler oluyor. Sabah Gazetesi Yazarı Güntay Şimşek, geçtiğimiz hafta köşesinde THY'nin birçok hatta zarar ettiğini, 6 aylık dönemde toplam zararının 260 milyon YTL'ye ulaştığını yazdı. Oysa THY'nin Mali Genel Müdür Yardımcısı Coşkun Kılıç tarafından hazırlanan bilançoda şirketin ciddi biçimde kar ettiği açıklanıyordu. Bir şirket, üstelik de yüzde 49'a yakın hissesi devlete ait olan bir şirket bilanço oyunu yapabilir miydi?
Önce Güntay Şimşek'in geçtiğimiz Pazar günü yayınlanan yazısını anımsayalım:
"THY'den zararına uçuşlar
Havayolu birliği Star Alliance ile ön katılım protokolü imzalayan Türk Hava Yolları (THY), 2006 yılı mali verileri kuruluşun birlik standartlarının çok gerisinde olduğunu ortaya koydu. THY'nin 2006 yılında koltuk başına birim geliri azalırken, gideri arttı. 2006'nın ilk altı ayında iç ve dış hatlarda birçok noktaya zararına uçuldu. THY'nin altı aylık dönemde dış hatlardaki zararı 213 milyon 470 bin 568 YTL olurken, iç hatlardaki zararı ise 45 milyon 822 bin 121 YTL'ye ulaştı.
Üç kişilik İcra Kurulu tarafından oy çokluğuyla yönetilen THY'nin, 2005 yılı Ocak/Ekim dönemine oranla 2006'nın ilk 10 ayında koltuk başına birim geliri düşerken, koltuk başına gideri ise arttı. THY'nin 2006 Faaliyet Raporu'na göre, koltuk başına 2005'te 5.76 cent (USD) olan birim geliri, 2006'nın ilk 10 ayında 5.28 cente düşerken, 2005'te 3.74 olan koltuk başına birim gideri ise 2006'da 3.88 cente çıktı. Tüm bu tabloya rağmen THY Mali Genel Müdür Yardımcısı Coşkun Kılıç tarafından hazırlanan bilançoda milli havayolunun ciddi kâr elde ettiği açıklandı. THY, 2005 yılına oranla 2006'da bazı iç ve dış hatlarda da yolcu kaybetti. 2006 yılının ilk altı ayında karşılıklı sefer gerçekleştirdiği 121 dış hat uçuşunun sadece 19'unda kâr 102'sinde zarar, 51 sefer gerçekleştirdiği iç hat uçuşlarında ise dokuzunda kâr 42'sinde zarar etti.
EN FAZLA ZARAR EDEN 5 DIŞ HAT
İstanbul-Pekin 39.492.013 YTL
İstanbul-Newyork 15.907.559 YTL
İstanbul-Narita 13.837.650 YTL
İstanbul-Bangok-Singapur 13.373.059 YTL
İstanbul-Şikago 9.569.772 YTL
EN FAZLA ZARAR EDEN 5 İÇ HAT
İstanbul-Adana 5.747.433 YTL
Sabiha Gökçen-Adana 4.337.148 YTL
Sabiha Gökçen-Trabzon 3.993.465 YTL
İstanbul-Trabzon 3.189. 189 YTL
Sabiha Gökçen-Van 3.122.803 YTL"
Bu yazı üzerine THY, İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'na başvurarak, yayından dolayı duyduğu rahatsızlığı dile getirdi. Yani daha açık anlamıyla, Sabah Gazetesi'ni ve Güntay Şimşek'i şikayet etti. Şimşek, bu gelişmeyi de "THY doğruları açıklamıyor" başlığı ile sütunlarına taşıdı. İşte Şimşek'in ikinci yazısı:
"Türk Hava Yolları'nın 2006 yılının ilk altı aylık döneminde iç ve dış hat uçuşlarında ne kadar faaliyet zararı olduğunu yazdım. Ve THY yönetimi, basında yer aldığı üzere İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'na (İMKB) yazıma cevaben bir açıklama gönderdi. Altı aylık rakamlarla yapılan değerlendirmeden duyulan rahatsızlık dile getirildi. Ancak THY yönetimi dokuz aylık rakamları ne hikmetse sır gibi sakladığından ne derece zarar ettiğini bilmiyorum. THY İcra Kurulu'ndan defalarca bu konuda bilgi istememe rağmen cevap alamadım. Her halde dokuz aylık tablo altı aylıktan daha kötü ki bilgi verilmiyor. Başka bir yönteme başvurarak, Bilgi Edinme Yasası çerçevesinde sorularıma cevap istedim. Yaklaşık yüzde 49'u devlete ait olan THY'nin bir kamu kuruluşu olmadığı gerekçesiyle, bu yasanın Haziran 2006 tarihi itibariyle uygulanmadığı söylendi.
Öte yandan açıklamada deniyor ki, THY'nin taşıdığı yolcu sayısı 2005 yılının Ocak Haziran dönemine kıyasla 2006 Ocak/Haziran döneminde yüzde 15 oranında dokuz aylık dönemde ise yüzde 18,6 oranında artmıştır.
Ancak 2005'in altı aylık dönemindeki uçak sayısı ile 2006'nın rakamları ve arz edilen koltuk aynı değil. Doğru bilgi şudur; THY'de yolcu sayısı dokuz aylık dönemde yüzde 18.6, koltuk kapasitesi yüzde 23.2 oranında artmıştır. Yani bir önceki dönemin gerisinde kalınmıştır. Üstelik bilet fiyatlarının çok aşağılara çekilmesine, dış hatlarda altı aylık dönemde 121 uçuş noktasının 102'sinde zarar edilmesine rağmen. "
Bu gelişmelerden, Şişmeş'in yazılarından ve THY'nin yanıtlarından anlaşılıyor ki; THY işine gelen bilgileri duyurup, işine geldiğinde "Ben kamu kuruluşuyum", işine gelmediğinde "Ben kamu kuruluşu değilim, Bilgi Edinme Yasası beni bağlamaz" diyor, gerçek bilançoyu ise bir türlü ortaya koyamıyor. Turizm camiası ise THY'den geçerli bir açıklama bekliyor..
Güntay Şimşek